Atermit ve Eternit Çatı Yalıtımı

Kısa cevap

Atermit veya müşterilerin “eternit çatı” diye adlandırdığı oluklu levha çatılarda yalıtım kararı, levhanın yalnız adına bakılarak verilmez. Önce mevcut levhanın malzemesi, yaşı, sağlamlığı ve güvenli çalışma şartları değerlendirilir; ardından sorun ısı geçişi, yoğuşma, yağmur suyu girişi veya bunların birleşimi olarak ayrılır. Özellikle eski levhalarda asbest ihtimali doğrulanmadan kesme, delme, kırma veya sökme gibi işlemler planlanmamalıdır.

Atermit / eternit çatıda en sık hangi sorunlar görülür?

Bu tip çatılarda kullanıcı şikâyeti çoğunlukla yazın aşırı sıcaklık, kışın ısı kaybı, levha altında damlama/terleme veya yağmurda su alma şeklinde gelir. Fakat aynı belirti farklı nedenlerden oluşabilir.

Yağmur sırasında belirli bir noktadan su gelmesi; çatlak, bağlantı, bindirme veya birleşim detayıyla ilişkili olabilir. Yağmurdan bağımsız olarak levhanın geniş bölümünde damlacık oluşması ise yoğuşmayı düşündürür. Yaz sıcaklığı ve kış soğuğu ise çatı sisteminin ısıl performansıyla ayrıca değerlendirilir.

Eski eternit çatılarda neden önce malzeme tespiti gerekir?

“Eternit” sahada farklı yaş ve ürün grupları için kullanılan bir müşteri ifadesi olabilir. Bu nedenle yalnız görünüşe veya isme bakarak levhanın asbest içerdiği ya da içermediği söylenmez.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı/İSGÜM, eterniti ve asbestli çimento panelleri geçmişte asbest bulunabilen yapı malzemeleri arasında sayıyor. Şüpheli yapılarda bakım, tamir, söküm veya uzaklaştırma öncesinde uzman değerlendirmesi ve gerektiğinde numune analizi gerektiğini belirtiyor. Asbestli malzemede söküm ise yetkili uzman ve eğitimli çalışan sürecidir.

Bu nedenle izoilk’in yalıtım keşfi, şüpheli eski levhayı kırma veya delme talimatı değildir. Malzeme belirsizse önce güvenli tespit hattı işletilir.

Sprey poliüretan köpük uygulanabilir mi?

Uygunluğu doğrulanmış, sağlam ve uygulamaya elverişli yüzeylerde sprey poliüretan köpük ısı yalıtımı seçeneklerinden biri olabilir. Oluklu/geometrik yüzeylere püskürtme ile ulaşılabilmesi uygulama açısından avantaj sağlayabilir. Ancak “atermit varsa doğrudan köpük sıkılır” şeklinde otomatik reçete verilmez.

Yüzeyin taşıma durumu, temizlik ve aderans şartları, nem, mevcut kaplamalar, iç/dış uygulama yönü, yangın gereklilikleri ve gerekiyorsa UV/son kat koruması değerlendirilir. Eski levhanın tehlikeli madde şüphesi varsa yüzey hazırlığı da buna göre kısıtlanır; zımparalama, kırma veya gelişigüzel mekanik işlem güvenli varsayılmaz.

Köpük su kaçağını da çözer mi?

Isı yalıtımı ile su yalıtımı aynı görev değildir. Sprey poliüretan köpüğün suyla ilişkili özellikleri ürün tipine göre değişse de aktif çatı kaçağının nedenini araştırmadan köpüğü “kesin su yalıtımı” olarak kullanmak doğru değildir.

Levha çatlamışsa, bağlantı elemanında problem varsa veya birleşim detayı su alıyorsa önce bu mekanizma değerlendirilir. Gereken durumda ısı yalıtımı ile su kontrolü ayrı katman veya tamamlayıcı detaylarla çözülür.

Çatı altındaki terleme nasıl değerlendirilir?

Oluklu levhanın iç yüzeyinde özellikle soğuk dönemlerde geniş alana yayılan damlacıklar, iç ortam neminin soğuk yüzeyde yoğuşmasıyla ilişkili olabilir. Ahır, depo, atölye veya üretim alanlarında iç nem yükü kullanım şekline göre ciddi biçimde değişebilir.

Bu durumda yalnız damlayan suyu durdurmaya değil; yüzey sıcaklığını, yalıtım sürekliliğini, hava hareketini ve iç nem yükünü birlikte değerlendirmeye ihtiyaç vardır. Yağmur suyu kaçağı ile yoğuşmanın karıştırılması yanlış uygulama seçimine yol açabilir.

Eski levhayı sökmeden yalıtım yapılabilir mi?

Bazı yapılarda mevcut kaplamanın korunarak iyileştirilmesi teknik olarak değerlendirilebilir; ancak bunun mümkün olup olmadığı levhanın sağlamlığına, taşıyıcı sisteme, iş güvenliğine ve seçilen sisteme bağlıdır. Özellikle asbest şüphesi bulunan malzemede “sökmeden kaplamak” dahi rastgele yapılacak bir işlem değildir; delme ve mekanik müdahale ihtiyacı ayrıca değerlendirilir.

ÇSGB’nin güvenli çalışma rehberinde asbestli çimento çatılarda, uygun koşullarda söküm yerine asbest içermeyen malzemeyle kaplama seçeneğinin değerlendirilebileceği; ancak delme işleminden kaçınılması gerektiği belirtilmektedir. Bu bilgi belirli bir çatıya uzaktan uygulama onayı anlamına gelmez.

Çatı üzerinde çalışma güvenliği neden ayrıca önemlidir?

Oluklu levha çatılar kırılgan olabilir. Yalnız malzeme maruziyeti değil, yüksekten düşme riski de vardır. Çatıya çıkılabilir olduğunu görünüşten varsaymak doğru değildir. Taşıyıcı durum, kırılgan bölgeler ve güvenli erişim profesyonel çalışma planının parçasıdır.

Teklifte hangi bilgiler bulunmalı?

Teklifin yalnız m² ve köpük kalınlığından oluşması yeterli değildir. Mevcut levhanın/yüzeyin durumu, güvenli erişim, yüzey hazırlığının sınırları, uygulanacak alan, sistem ve kalınlık, bağlantı/kaçak onarımlarının kapsamı, koruyucu son kat gereksinimi ve çalışmanın üretim/kullanım üzerindeki etkisi açık olmalıdır.

Malzeme kimliği belirsiz eski bir çatıda güvenlik/tahlil ihtiyacı da uygulama kapsamından önce netleştirilmelidir.

Atermit çatıda incelenecek çatı sayfaları

• Çatı Yalıtımı
• Çatı Isı Yalıtımı
• Çatı Su Yalıtımı
• Çatı Neden Akar?
• Sac Çatı Neden Terler?
• Sprey Poliüretan Köpük Yalıtımı
• Eski Fabrika Çatısı Yalıtımı ve Yenileme

Teklif / keşif

Çatının yaşı biliniyorsa yaklaşık yapım/yenileme yılı, levhaların iç ve dış fotoğrafları, taşıyıcı sistem, kullanım alanı ve şikâyetin ne zaman ortaya çıktığı ilk değerlendirmede önemlidir. Şüpheli eski levhalarda malzeme güvenliği doğrulanmadan müdahale kapsamı kesinleştirilmez. İletişim merkezi CTA bileşeninden yürütülür.