Temel Perde Duvarında Bitüm Esaslı Su Yalıtımı ve Bohçalama

Karşılaşılan problem

Bodrum kat duvarlarında yağışlı dönemlerde belirginleşen ıslaklık ve sıva dökülmesi var. Kuru dönemlerde iz azalıyor, yağışlarla birlikte geri geliyor. Bina çevresinde kazı yapılabilecek alan mevcut. Daha önce içeriden yapılan sıva ve boya müdahaleleri birkaç ay içinde bozulmuş.

Muhtemel kök neden

Islaklığın yağışla doğrudan ilişkili olması, suyun zeminden ve yüzey sularından geldiğini gösterir. İçeriden yapılan sıva ve boya müdahalelerinin bozulması beklenen sonuçtur: bunlar su yalıtımı değildir ve suyun basıncına dayanmaz. Kök neden, toprakla temas eden perde yüzeyinde çalışan bir su yalıtımının bulunmamasıdır. Kazı mümkün olduğu için burada doğru çözüm dış yüzeyden, yani suyun geldiği yönden yapılan yalıtımdır.

Keşif ve yüzey kontrolü

Bina çevresinde kazı yapılabilecek genişlik ve şev güvenliği değerlendirilir. Komşu yapı, altyapı hattı ve ağaç kökü durumu kontrol edilir. Kazı sonrası perde yüzeyinin durumu, önceki bir yalıtım katmanı olup olmadığı incelenir. Temel–perde birleşimi, kalıp bağı delikleri ve boru geçişleri belirlenir. Mevcut drenaj hattı varsa işlevselliği kontrol edilir. Yağmur iniş borularının nereye boşaldığı izlenir; duvar dibine boşalan iniş boruları sık rastlanan bir kök nedendir.

Seçilen sistem ve çözüm

Kazı sonrası perde dış yüzeyine bitüm esaslı su yalıtımı ve temel bohçalama; ardından koruma katmanı, drenaj ve kontrollü dolgu. Bitüm esaslı sistemin toprak altında tercih edilme nedeni, su geçirimsizliği ve toprak nemine karşı uzun süreli dayanımıdır. Bohçalama, temel ile perdenin birleştiği kritik hattın kesintisiz sarılması demektir; kaçakların büyük bölümü bu hatta olur.

Yüzey hazırlığı

Kazı tamamlanır, perde yüzeyi toprak ve gevşek malzemeden temizlenir. Yüzey kurutulur. Segregasyon ve boşluklar onarılır, kalıp bağı delikleri kapatılır. Temel–perde birleşimine pah yapılır. Boru geçişleri detaylandırılır. Astar uygulanır ve kuruması beklenir.

Uygulama aşamaları

1. Kazı yapılır, şev güvenliği ve iksa sağlanır.
2. Yüzey temizliği, onarım ve kurutma yapılır.
3. Pah ve geçiş detayları hazırlanır.
4. Astar uygulanır.
5. Bitüm esaslı yalıtım katmanları uygulanır; birleşim hattı bohçalanır.
6. Detay ve geçiş noktaları takviye edilir.
7. Koruma katmanı yerleştirilir.
8. Drenaj borusu ve filtre malzemesi serilir.
9. Dolgu kontrollü ve sıkıştırılarak yapılır.

Uygulama sırasında

Kritik detaylar ve riskler

• Bohçalama hattı: temel–perde birleşimi kesintisiz sarılmalıdır; burada bırakılan boşluk tüm işi geçersiz kılar.
• Koruma katmanı: dolgu malzemesindeki taş yalıtımı deler; koruma katmanı atlanamaz.
• Drenaj: suyu yapıdan uzaklaştırmadan yapılan yalıtım sürekli basınç altında çalışır.
• Yağmur iniş boruları: duvar dibine boşalıyorsa mutlaka uzağa yönlendirilmelidir.
• Yüzey kuruluğu: bitüm esaslı sistem ıslak yüzeye güvenilir yapışmaz.
• Kazı güvenliği: şev ve iksa ihmal edilemez; komşu yapı varsa ayrıca değerlendirilir.

Kontrol ve teslim ölçütleri

• Yalıtım katman sayısı ve sürekliliği kontrol edilir.
• Bohçalama hattı ve tüm geçiş detayları gözden geçirilir.
• Koruma katmanının eksiksiz olduğu doğrulanır.
• Drenaj borusunun eğimi ve bağlantısı kontrol edilir.
• Dolgu öncesi fotoğraflı kayıt alınır.
• Yağmur iniş borularının yönlendirildiği doğrulanır.
• İlk yağışlı dönemden sonra bodrumda gözlem tekrarlanır.

Doğru uygulandığında beklenen sonuç

Doğru uygulandığında su, perde duvara ulaşmadan drenajla uzaklaştırılır; ulaşan nem ise yalıtım katmanında durur. Bodrum duvarındaki yağışla gelip giden ıslaklık için gerekli koşul ortadan kalkar.

Beklenen fayda

Dıştan yapılan yalıtımın faydası, suyu geldiği yönde durdurmasıdır. Bu, içeriden yapılan çözümlere göre kalıcılık açısından belirgin şekilde üstündür. İç mekânda tekrarlayan sıva ve boya masrafı sona erer, betonarme kesit sürekli ıslaklıktan korunur.

Bakım ve kullanım notu

Drenaj hattının çıkışı ve rögarları yılda bir kez kontrol edilmelidir. Bina çevresindeki zemin eğimi yapıdan uzağa doğru korunmalıdır. Yağmur iniş boruları duvar dibine boşaltılmamalıdır. Bina çevresine derin kök salan ağaç dikilmemelidir.